من می ترسم ! (1)
اگر چه ممکن است ترس یک مسأله رایج در کودکان باشد . اما گاهی اوقات ترس های شدید در کودکان می تواند به یک مسأله نگران کننده تبدیل شود . بهتر است بدانیم ترسیدن کودک بیش از اینکه موجب آزار اطرافیان شود ؛ موجبات رنجش و آزردگی خود او را فراهم می آورد . از طرفی ترساندن کودکان عاملی است مخرب ، که ممکن است به نحوی از سوی والدین و در کل بزرگسالان ، در جهت انجام دادن یا ندادن کاری به طرزی پرورش داده شود که به خودی خود درک صحیح از مفهوم انجام دادن یا ندادن کارها بدست آورد . زیرا کودک زمانی که به علت ترس از بزرگسالان کاری را انجام بدهد یا ندهد ، همان کار را به طور پنهانی با حس وحدت و استقلال بیشتری انجام داده و این رفتار ممکن است حتی به دوران نوجوانی و جوانی او نیز سرایت کند . گاهی اوقات کودکان به علت رفتارهای نادرست بزرگسالان نسبت به یک سری از عوامل چنان دچار ترس می شوند که حتی از دیدن اشکالی مشابه ، به شدت ترس خود را بروز می دهند . ممکن است ترس کودکان به علت ذهنیت خلاق آنها و یک سری فرآیندهای شناختی آنها باشد که حتی به اصطلاح از کاه ، کوهی می سازند .
ساده ترین نوع ترس ، غریبی کردن کودک می باشد که اصولاً همراه با بغض و گریه کودک در مواجه شدن با افراد غریبه است و مدتی زمان می برد که فرد (مثلاً پرستارکودک) بتواند با کودک رابطه عادی برقرار کند .
نوع دیگر ترس ، ترس جدایی از والدین می باشد که معمولاً بین هفت تا دوازده ماهگی کودک در اوج آن در پانزده تا هجده ماهگی رخ می دهد و به تدریج با بزرگتر شدن کودک و توان درک وقایع این نوع ترس نیز کاهش می یابد .
علاوه بر این نوع دیگر ترس جدایی از والدین وجود دارد که ممکن است هنگام رفتن به مهد کودک یا مدرسه رخ دهد که این مسأله نیز خود جای بحث دارد .
گاهی اوقات نیز ترس می تواند از بسیاری از مسائل و کارهای نامطلوب جلوگیری کند و همین طور باعث کسب تجربه درآینده فرد شود .
برای از بین بردن ترس کودکان نباید از آنها خواسته شود که ترس خود را بروز ندهند بلکه باید عامل و محرک ترس را از بین برد . در کل انتظار می رود این ترسهای خفیف به تدریج با افزایش سن کودک از بین برود امّا اگر این ترسها هر چند کوتاه مدت ولی به مقدار زیادی برای او آزار دهنده باشد یا بر روی او تأثیر منفی بگذارد باید در صدد حل آن بر آمد و حتی به دکتر متخصص مراجعه کرد .
همچنین بهتر است بدانیم بیش تر انسانهایی که در سنین بزرگسالی دچار ترس هستند ، بیش از سایر افراد دچار هراس نیستند ؛ در دوران کودکی خود به این مسئله دچار بوده اند . علاوه بر این بیشتر ترسها در سنین بزرگسالی به نحوی با دوران کودکی افراد و حوادث آن زمان مرتبط است .
زمانی که کودک می ترسد ، چه کارهایی را نباید انجام دهید ؟
1. هرگز کودک را به خاطر ترسیدنش تحقیر و سرزنش نکنید و موجب شرمندگی و خجالت زدگی او نشوید .
2. هرگز کودک را به منظور مقابله با ترس تحت فشار قرار ندهید مگر اینکه بدانید او ظرفیت آن را دارد .
3. هرگز به خاطر ترسش او را مورد تمسخر قرار ندهید و در مقابل ترس او از خود شکیبایی و صبر نشان دهید .
4. با کودک مهربان باشید و هیچگاه هنگام وقوع ترس او ، به دنبال مقصر نگردید .
5. هرگز تصور نکنید که ترس کودکتان رفتاری غیر معمول و ناپسند است بهتر است در صدد حل آن برآیید و به کودکتان آرامش دهید .
نویسنده: لادن نصیری ............چاپ در روزنامه همشهری
اين وبلاگ متعلق به ندا و لادن نصيري است و مكاني براي بيان خاطرات ما از كلاسها و كارگاههاي كودكان و نوجوانان، مشكلات خانوادهها با فرزندانشان وقرار دادن مقالات تخصصي در زمينه رشد و پرورش ذهني نوزادان تا نوجوانان ميباشد.