از آن جا که کودکان در تمام لحظات زندگی در حال مشاهد و یادگیری از محیط اطرافشان هستند ، در این مقاله به خانواده ها توصیه شده است برخی چیزها را هیچ گاه درمقابل فرزندان خود مطرح نکنند .
کودکان در حال مشاهده و جذب همه جنبه های مثبت و منفی شما هستند . آن ها در تمام لحظات زندگی در حال یادگیری و آموزش اند و تدریجاً افکار ، آرزوها ، نگرش ها و رفتارهای مختلف را در خود دورنی می سازند و شکل می دهند . در این جا به برخی حرف ها که نباید پیش روی بچه ها زد اشاره می کنیم :
1ـ «چقدر رفتار آن زننده بود»
هنگامی که شما حرف بد در مورد دیگران می زنید ، به نوعی به فرزند خود پیام می دهید که این مسأله قابل قبول است . حتی به این شکل شما کلمات بد مختلف را به کودکتان یاد می دهید تا در مورد دوستش یا دیگران به کار برد .
انتقاد نسبت به دیگران را تا حد امکان در خود نگهدارید یا اگر به هر دلیلی می خواهید درباره آن بحث کنید روی رفتارهای افراد تکیه کنید و نه روی کلیت فرد . مثلاً می توانید بگویید «خوب نبود که او پشت سر پری این جوری حرف می زد» نه این که «چه آدم بدی !» .
2ـ «مشخص کردن افراد بر حسب قوم و مذهب»
شما باید از کاربرد هر اصطلاح نژادی ، قومی ، مذهبی یا مانند آن پرهیز کنید . به خصوص بهتر است برای مشخص کردن افراد یا تمیز کسی از دیگری از اصطلاحات مبتنی بر پیشداوری های تبعیض آمیز استفاده نکنید . معمولاً کودکان به چنین تمایزهایی توجه نمی کنند . برای شما خیلی آسانتر است که بگویید «همون دختری رو می گم که یک بلوز راه راه پوشیده بود؟» یا «منظورت آن پسری است که قدش بلنده؟» نه این که «منظورت اون دختر سیاهه است؟» یا «راجع به آن پسر شمالی حرف می زنی ؟»
3ـ «بهش بگو من خونه نیستم»
گاهی مایل به حرف زدن تلفنی با کسی نیستیم . گاهی ممکن است هر یک از ما در شرایط خلقی باشیم که نخواهیم با فرد دیگری حرف بزنیم . اما شما با گفتن این دروغ در مقابل کودکتان که در خانه نیستید به او نشان می دهید که اشکالی ندارد گاهی دروغ بگوید . همین دروغ های به ظاهر کوچک و بی اهمیت موارد بعدی و آینده دروغ را در کودکان پایه ریزی می کند . کودکان در سنین پایین تر نمی توانند بین یک دورغ اصطلاحاً مصلحت آمیز و یک دروغ واقعی تمایز قائل شوند . بنابراین هر دو را در یک سطح قرار داده و هر دو را انجام می دهند .
4ـ «ای خدا ، چقدر چاقم . باید رژیم بگیرم»
بچه ها بخصوص دخترها به طور مداوم در جامعه ، در میان همسالان و یا در برخورد با تبلیغات مختلف تحت فشارند که به ظاهر خود خیلی توجه کنند و خوب جلوه کنند . شما بهتر است در این میان نقش مخرب نداشته باشید و فرزندتان را در شرایطی قرار ندهید که یک عمر با مشکل تصویر ذهنی منفی درباره بدن خود زندگی کند .
هر چه می خواهید می توانید درباره برنامه سالم خوردن و ورزش حرف بزنید اما خود را از کلمه «رژیم» و ابراز نگرانی کردن درباره چاقی ، دور نگه دارید . همیشه بر ارزش سلامت بودن تأکید کنید و نه لاغر بودن .
5ـ «نمی دونم چرا من باید از تو بچه داشته باشم»
طبیعی است که شما حق دارید با همسرتان به هر دلیلی بحث و مجادله کنید اما بدانید که این بحث و مجادله در پیش روی کودکان درد روانی زیادی برای آنها ایجاد می کند .
به کار بردن کلمات و عبارات یا جملات مختلف که به نوعی حکایت از تحقیر دیگری یا پشیمانی و اقرار به اشتباهات خود یا طرف مقابل شماست فرزندتان را گیج و نگران می کند وبه احساسات او آسیب می رساند . آن ها وقتی ببینند یا در واقع کشف کنند افرادی که آن ها این قدر دوستشان دارند موجودات ضعیفی هستند که اشتباهات بزرگی مانند داشتن فرزند می کنند به شدت نگران می شوند .
اگر عدم توافق هایی بین شما و همسرتان هست ـ که امری طبیعی است ـ فضای بحث را آرام نگه دارید ، تن صدای خود را طبیعی حفظ کنید و به بحث مشخص روبرویتان بپردازید و از گفتن مسائل حاشیه ای و ذکر گذشته ها پرهیز کنید . صحبت از ناکامی ها و دردها و مشکلات روح کودک را فرسوده ساخته و ذهن او را سرشار از نگرانی وعدم اعتماد می کند . به کودکان فرصت دهید در فضای سالم و شاد برزگ شوند و به شما به عنوان والدین اعتماد کنند و احترام گذارند .
نویسنده : لادن نصیری... چاپ در روزنامه همشهری